Zespół osadniczy z okresu wczesnego średniowiecza w Truszkach-Zalesiu, gm. Kolno, woj. podlaskie składa się z czterech stanowisk archeologicznych. Jego centralną częścią jest grodzisko pierścieniowate otoczone osadami. Dwie z nich stanowiły zaplecze gospodarcze grodu. Natomiast ślady osadnictwa na pobliskiej Górze Wieżowej hipotetycznie określono jako strażnicę.

W X wieku w Truszkach istniał gród obronny zwany Okop (stanowisko 1) datowany na podstawie badań dendrochronologicznych na 926 rok. Gród był położony na terenie podmokłym i prowadziła do niego kamienna grobla. Do grodu przylegały trzy osady, w tym jedna obronna, która jest obecnie określana jako Góra Wieżowa (stanowisko 2). Podczas prowadzonych w latach 1984-2023 wykopalisk na grodzisku archeolodzy znaleźli 16 monet (dirhamów) z terenów państwa Samanidów na terenie Persji oraz Bułgarii Kamskiej. Gród w Truszkach funkcjonował do połowy XI wieku, gdy został spalony w wyniku najazdu.